Vraag een installateur waarom hij iets op een bepaalde manier doet en het antwoord is vaak: "Dat staat zo in de NEN 1010." Maar wat is die norm eigenlijk, en wat heb jij eraan?
Wat is NEN 1010?
NEN 1010 is de Nederlandse norm voor laagspanningsinstallaties. Laagspanning betekent: tot 1000 volt AC — dus alle stopcontacten en groepen in een normale woning. De norm wordt onderhouden door het Nederlands Normalisatie-instituut (NEN) en geüpdatet ongeveer elke 6–8 jaar. De actuele versie is NEN 1010:2020 (met aanvullingen tot 2024).
Is NEN 1010 verplicht?
Ja, indirect. Het Bouwbesluit en de Aansluitvoorwaarden van de netbeheerder verwijzen naar NEN 1010. Als je je huis bouwt, verbouwt of een nieuwe elektrische installatie laat aanleggen, moet die aan NEN 1010 voldoen. Anders mag de netbeheerder weigeren aan te sluiten.
Wat staat er concreet in?
De norm regelt honderden technische details. De belangrijkste voor particulieren:
- Aardlekbeveiliging (30 mA) op alle eindgroepen — beschermt tegen elektrocutie.
- Overspanningsbeveiliging (SPD) in de meterkast — beschermt je apparatuur bij bliksem of netstoring.
- Aparte groep voor laadpalen met aardlekautomaat type A-EV of B (voor elektrische auto's met DC-lekstromen).
- Voldoende aantal groepen gerelateerd aan het oppervlak en apparatenaanbod.
- Duidelijke labeling van elke groep en een schema in de meterkast.
- Aardingsinstallatie met correcte weerstand en aansluiting op metalen waterleidingen (waar aanwezig).
Wat is een inspectierapport?
Een inspectierapport is een formele keuring van een elektrische installatie door een gecertificeerde inspecteur (bijvoorbeeld KIWA, SCIOS of DEKRA). Hierin staan meetresultaten (isolatieweerstand, aarding, kortsluitstroom) en de verklaring dat alles voldoet aan NEN 1010. Reken op €250–€500 per woning voor een volledige keuring. Dit rapport is belangrijk voor:
- Je opstalverzekering — bij brand door elektra wil de verzekeraar kunnen zien dat de installatie correct was.
- Verkoop van de woning — kopers vragen steeds vaker om recente elektratests.
- Hypotheekverstrekker — bij nieuwbouw of verbouwing soms vereist.
Voldoen oude installaties?
Dat hangt af van wanneer ze zijn aangelegd. Een installatie uit 1975 voldoet niet aan de huidige NEN 1010 — maar hoeft ook niet verplicht te worden aangepast zolang er niets wijzigt. Zodra er iets wordt toegevoegd (bv. een laadpaal of nieuwe groep), moet het aangepaste deel wel aan de actuele norm voldoen.
Herken een NEN 1010-waardige meterkast
- Aardlekautomaten in plaats van los-geplaatste aardlekschakelaars.
- Geen keramische zekeringen meer.
- Hoofdschakelaar op een centrale, logische plek.
- Overspanningsbeveiliging (SPD) zichtbaar.
- Alle groepen gelabeld en genummerd.
- 20% reserveruimte voor toekomstige uitbreiding.
Meterkast laten inspecteren of vernieuwen?
FDH voert elke installatie uit conform NEN 1010 en meet de boel na op veiligheid. Heb je een officieel inspectierapport nodig voor je verzekering of bij verkoop van de woning? Dat is een aparte dienst die een gecertificeerde inspecteur uitvoert (€250–€500). Vraag ernaar bij je offerte — we verwijzen je graag door naar een betrouwbare partij.